Geologia jest jedną z wielu nauk skupiających się wokół Ziemi. Jej zadaniem jest badanie budowy, własności i historii naszej planety. Jej dziedziną są także procesy, jakie mają miejsce w jej wnętrzu, a także na jej powierzchni. Naukę tą można również rozpatrywać w szerszym pojęciu i dotyczyć będzie ona wtedy innych planet skalistych. Nazwa geologia wywodzi się z greckiego połączenia słów „ge”- ziemia i „logos”- nauka.
Już w czasach starożytnych podejmowane były próby wyjaśnienia procesów przyrodniczych zachodzących na naszej planecie. Zagadnieniem tym zajmowali się wówczas filozofowie tacy jak Heraklit z Efezu, który wyznawał przekonanie, że przyczyną wszechrzeczy jest ogień. Arystoteles twierdził natomiast, że lądy były wielokrotnie zalewane przez morze.
W I wieku przed naszą erą powstała Historia naturalna, składająca się z 37 ksiąg i spisana przez Pliniusza Starszego. Księgi te przez wiele wieków stanowiły najważniejsze źródło wiedzy w zakresie nauk o Ziemi. Dla Polki pierwszym obszernym opisem budowy geologicznej Polski było dzieło napisane przez Stanisława Staszica pod tytułem „O ziemiorództwie Karpatow i innych gor i rownin Polski”, które wydane zostało w roku 1815.