„Krawiec Kulawy” interpretacja wiersza Marii Pawlikowskiej – Jasnorzewskiej
Maria Pawlikowska- Jasnorzewska urodziła się 24 .XI. 1891 roku w Krakowie, pochodziła ze znanej rodziny malarzy Kossaków. W swym życiu interesowała się poezją, przyrodoznawstwem, wiadomo na pewno, że była zaprzyjaźniona ze skamandrytami oraz krakowskimi formistami. Była również zwolenniczką filozofii Maeterlincka i Schopenhauera. Swą twórczość rozpoczęła poetyckim debiutem w roku 1922 tomem zatytułowanym „Niebieskie migdały”. Zmarła w Anglii 9. VII. 1945 roku.
„Krawiec kulawy” to tytuł jednego z wierszy Marii Pawlikowskiej – Jasnorzewskiej. Utwór ten podejmuje tematykę ludzkiego szczęścia. Tytułowy krawiec jest metaforą czasu, jak mówi cytat: „Czas jak to Czas krawiec kulawy”. Autorka porównała więc zjawisko czasu z krawcem, który wydziela najróżniejsze części materiału. Podmiot liryczny natomiast to sama poetka, dokonująca zakupów w sklepie z materiałami. Ta swoista metafora życia, ukazuje, iż człowiek świadomy upływającego czasu poszukuje najważniejszych wartości. W sklepie widnieje mnóstwo materiałów, krawiec: ”coraz to inne skrawki oferuje”. Każdy z nich to symbol uczuć, wartości, emocji, nastrojów: miłości smutku, radości itp. Autorka w pewnej chwili zauważa coś wyjątkowego, materiał wyróżniający się z pośród innych : „coś błysnęło jak złotem, zamigotało zielonym klejnotem”. Zachwycona niezwykłym kawałkiem właśnie ten pragnie kupić, niestety okazuje się to niemożliwe. Jak mów czas „To sprzedane do nieba – cała sztuka, szczęśliwy ten kto ten skrawek widział – niech większego szczęścia nie szuka.”. Rozczarowawszy się rozumie, że pożądany materiał to szczęcie. Cały wiersz podkreśla więc, że szczęście jest zjawiskiem nieosiągalnym, można zbliżyć się do niego ale nigdy posiąść. Życie człowieka złożone zostało z pozostałych skrawków najczęściej „Barwy czekolady”. Te skrawki najchętniej i najczęściej oferuje nam krawiec kulawy. Jak widać więc wyraźnie los człowieka ukazany w wierszu jest skazany na powtarzalność i szarość chwil bez względu na pragnienia i poszukiwania.
Zakańczając należy wskazać budowę wiersza. Utwór ma ciągłą budowę w której wyraźne są elementy dialogu pomiędzy podmiotem lirycznym a tytułowym krawcem kulawym. Autorka zastosowała następujące środki artystyczne: epitety: ”atłas gładki”, personifikacje: ” Czas krawiec kulawy”, wykrzyknienia: „Ach!”
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska
Czas krawiec kulawy
Czas jak to Czas, krawiec kulawy,
z chińskim wąsem, suchotnik żwawy,
coraz to inne skrawki przed oczy mi kładzie,
spoczywające w ponurej szufladzie.
Czarne, bure, zielone i wesołe w kratki,
to zgrzebne szare płótno, to znów atłas gładki.
Raz — coś błysło jak złotem,
zamigotało zielonym klejnotem,
zachrzęściło w dotknięciu…
Więc krzyknęłam: „Ach! z tego, z tego chcę mieć suknię!” Lecz Czas, jak to Czas, zły krawiec, tak pod wąsem fuknie:
„To sprzedane do nieba — cała sztuka — szczęśliwy, kto ten skrawek widział — niech większego szczęścia nie szuka”.
— To rzekłszy, schował prędko próbkę do szuflady,
a mnie pokazał sukno barwy — czekolady. — —
