Mikołaj Sęp Sarzyński – sonet V „O nietrwałej miłości rzeczy świata tego”
Sonet V „O nietrwałej miłości rzeczy świata tego” to jeden z utworów Mikołaja Sępa Sarzyńskiego, który wyraźnie wskazuje iż, autor łączył ze sobą wpływy dwóch epok renesansu i baroku. Należy bowiem stwierdzić ,że uznano Sarzyńskiego za prekursora tendencji nowej epoki pomimo ,iż jego życie datuje się w granicach renesansu : 1550 r. do 1581 r. Przedwcześnie zmarły poeta pozostawiło sobie jedynie jeden zbiór wierszy zatytułowany „Rymy albo wiersze polskie”, wydany po dwudziestu latach ukazał postać niezwykłą. Osobę skromną, żarliwego katolika, człowieka pogrążonego w smutku ukazującego trud i ból życia.
Utwór „O nietrwałej miłości rzeczy świata tego” rozpoczyna się bardzo obrazowym i rzeczywistym stwierdzeniem, jak mówi cytat : „I nie miłować ciężko, i miłować, Nędzna pociecha…”. Całość tematyki oscyluje wokół miłości, poeta rozróżnia i ustala dwa odmienne rodzaje tegoż uczucia: miłość trwałą oraz nietrwałą. Pierwsza najwyższa w swej najczystszej formie to miłość której celem jest Bóg druga zaś to zawodne uczucie, które sprawia, że przykładamy nadmierna wagę do doczesnych uciech. Nasz umysł, myśli, pragnienia skupione na codziennych sprawach, ubarwiają i wynoszą na piedestał nietrwałe i bezwartościowe rzeczy. Człowiek kocha się w złocie, władzy, sławie czy cielesnym pięknie, jak mówi cytat „Z żywiołów utworzone ciało”. To ono zawodzi dusze dążąc do przyjemności i zaspokojenia rozbudzonych potrzeb. Jak stwierdza poeta rokosze ziemskie nie są jednak wstanie odpędzić, zatuszować i zapomnieć o trwogach targających człowiekiem. Ten cel może zostać osiągnięty jedynie poprzez mądra i trwałą miłość a tą stanowi Bóg. Tak postrzegane uczucie jest słuszne, piękne i wartościowe, prowadzi bowiem do życia wiecznego.
Zakańczając analizę sonetu warto wyróżnić w nim elementy pochodzące z epoki renesansu i baroku, te dwa pogranicza łączył bowiem ze sobą autor. Cechy renesansowe to z pewnością obraz człowiek który jest ukazany jako istota godna łaski, waleczna i odważna choćby przez sam fakt zmierzania się z ziemskimi troskami w obronnie wiecznego żywota. Cechy barokowe, które można wymienić to :zmienność toku zdania, ozdobność wypowiedzi, paradoksy czy zabawy słowne oraz zmiana światopoglądu. Ludzkie życie to jedynie zadanie do wypełnienia, etap walki prowadzącej ku życiu wiecznemu, wokół da się wyczuć nastroje lęku, niepewności i grozy.
